Serious gaming, 19 mei 2009

Een onvergetelijke happening, deze La Red-avond. In het kader van de landelijke penetratie doorkruist een La Red-bus in een paar uurtjes geheel Nederland, op weg naar de TU Twente campus in Enschede. Daar bij T-Xchange ervaren we in een hightech omgeving hoe je bij nationale en internationale problemen relatief razendsnel tot breed gedragen beslissingen kunt komen.

‘Onvergetelijke’ busreis
Het fileprobleem, is dat eigenlijk al behandeld bij T-Xchange? Het is in ieder geval nog niet opgelost. Bovendien is de te laat vertrekkende chauffeur de weg af en toe helemaal kwijt, dus er is nogal wat reden tot stress. Maar uiteraard heeft ook dit nadeel zijn voordeel: het schept een band en creëert alle tijd om elkaar eens goed aan de tand te voelen.

Introductie door Miriam en La Red-lid Aart-Jan
Te midden van indrukwekkend grote schermen met simulaties van praktijksituaties opent Miriam de Enschedese fase van deze memorabele avond. Het winnende brainstormidee van vorige maand (de La Red-telefoon) wordt gepresenteerd in september. Na een korte voorstelronde van de La Red-mensen gaat eerst het woord naar een van onze twee gastheren van vanavond: La Red-lid Aart-Jan Smits. We zijn hier te gast bij T-Xchange, dat in een virtuele ruimte grote complexe systemen ontwerpt en innovatieve oplossingen voor (inter)nationale ‘problemen’ zoekt. Aart-Jans werkgever Thales past hier gegenereerde innovatieve oplossingen toe op het gebied van veiligheid.

Voordelige manier van noten kraken

Onze tweede gastheer van de avond, geassisteerd door een vijftal jonge en alerte medewerkers, is Johan de Heer, directeur van T-Xchange. Eerst schetst hij het wereldwijde netwerk van samenwerkende vergelijkbare laboratoria en eigen vestigingen en daarna enkele van de ‘noten’ die hier worden gekraakt: de invulling van het terrein van het voormalige militaire vliegveld Twente en van het terrein rondom het voetbalstadion van FC Twente. Hoe richt je zo’n terrein creatief in? Hoe ga je veilig om met de toenemende supportersstroom? De fases waarlangs de oplossingenzoektocht hier verloopt: exploreren + succescriteria + visueel beeld + wiskundig model + scenario-ontwikkeling + opnieuw wiskundig model + gaming = concept! Het grote voordeel hiervan is dat de meedenkende belanghebbenden samen tot een model met veel draagvlak komen. Dit kan het in kaart brengen van oplossingsrichtingen verkorten van 5-7 jaar tot slechts een half jaar!

Eerst een film en dan zelf serious gamen
Na deze veelbelovende introductie bekijken we journaalbeelden over de plastic soup, de enorme massa plastic afval die zich in onze oceanen heeft verzameld, met gevaar voor ook onze eigen gezondheid. Hoe je creatieve oplossingen voor dit probleem kunt genereren, gaan we zelf oefenen, via een gezamenlijke brainstormsessie. Op grote schermen kunnen we plaatjes toveren, die door een van de twee begeleiders van bijschriften worden voorzien, terwijl de andere begeleider ons coacht in het proces. Eerst stappen we bewust in de schoenen van iemand anders. Hoe zou bijvoorbeeld Spiderman het plastic-soup-probleem benaderen en eventueel oplossen? Ieder van ons heeft een laptop en kan op Google Images een plaatje bij een mogelijke associatie zoeken, daarna even op F10 drukken en het plaatje verschijnt op het grote scherm. Uit de verzameling kiezen we een paar goede ideeën en bespreken ze. Daarna doen we hetzelfde aan de hand van het thema ‘stedelijk’. Opvallend dat ook hier aanvankelijk ongedachte associaties op volgen. Dit werkt, het inspireert en transformeert. Voorspelling van de begeleider: vanaf nu zul je anders tegen het fenomeen plastic aankijken.

Energiek en nieuwsgierig word je hiervan!
De vragen vliegen over de tafel, want hier krijgen we maar een hele korte snuffelstage: hoe ontwerp je zo’n game, vertel eens wat meer over de structuur van serious gamen, hoe zou je associaties dieper kunnen maken, gaat het ook wel eens mis, met wat voor oplossingen zouden kinderen komen bij dit serious gamen? Veelzeggende commentaren na afloop van deze snuffelstage: ‘goh, had ik dit vorige week maar geweten’ en ‘joh, dit kan ik toch mooi gebruiken bij dat waarmee ik nu in mijn werk bezig ben!’

Mooi verbindend effect
Complimenten aan TXchange dus, het was de lange reis meer dan waard. Bovendien is het oosten des lands sinds deze avond verrijkt met een uniek keramieken kunstwerk van Riëlle Beekmans, dat onze gastheren cadeau kregen voor het verzorgen van deze avond. Wat blijft is de herinnering aan een avond waarin we hebben gezien dat je ook op een hightech visuele manier belanghebbenden met diverse visies met elkaar kunt verbinden, door ze niet tegen elkaar, maar samen te laten spelen. Dat blijkt niet alleen zeer verbindend te zijn, maar leidt ook eerder tot oplossingen die gezamenlijk gedragen zijn. Binnenkort dat fileprobleem maar eens oplossen?